Coi chừng chứng tự kỷ ở trẻ

Vợ chồng bạn lấy nhau đã lâu và háo hức chờ đợi một đứa con chào đời, cuối cùng một bé trai xinh xắn cũng đã chào đời. Từng ngày bạn chăm chút và nhìn thấy bé lớn lên. Hai tuổi khuôn mặt bé xinh như thiên thần nhỏ, đôi mắt trong trẻo và nhanh nhẹn, mỗi điều làm bạn phiền lòng đó là “Sao bé không nói vậy?”.

Ông bà thì bảo: “Nó chậm nói một chút thì có làm sao”. Bạn lại tiếp tục chờ đợi, 2 tuổi rưỡi…rồi 3 tuổi mà bé vẫn không chịu nói. Bạn bắt đầu nhận ra bé có những dấu hiệu không giống như những đứa trẻ khác. Cảm thấy không yên tâm, bạn đưa bé đi khám và nhận được kết quả là con bạn bị bệnh tự kỷ, bé khó có thể nói và thậm chí trong suốt cuộc đời này bạn sẽ không bao nghe thấy bé nói.

Vậy là những kỳ vọng của bạn tan biến hết, hoang mang và suy sụp, bạn phải làm gì khi mà lần đầu tiên nghe đến mấy từ “bệnh tự kỷ”.

Chứng tự kỷ hay còn gọi là (bệnh tự bế, tự toả) nằm trong các bệnh rối nhiễu phát triển lan toả, được các nhà tâm lý học và tâm thần học nghiên cứu từ đầu những năm 40. bệnh này xuất hiện trung bình với tỷ lệ 1/100 000. Cứ 6 trẻ trai mắc bệnh tự kỷ thì có 1 trẻ gái.

Ở Việt Nam tỷ lệ trẻ mắc bệnh tự kỷ ngày càng nhiều, bệnh viện Nhi trung ương có ngày tiếp nhận đến 20 trẻ mắc chứng bệnh này.

* Biểu hiện bệnh

Biểu hiện bệnh tự kỷ ở trẻ em có thể sẽ rất khó nhận ra từ những năm đầu tiên. Nếu bé của bạn có những dấu hiệu dưới đây thì tức là bé đã mắc chứng bệnh tự kỷ rồi:

Trốn tránh giao tiếp, ít bộc lộ cảm xúc với người khác

Khi những bé khác được 1,5 tuổi là đã biết khoe những đồ chơi đẹp, tươi cười đùa với ngươì thân, với bạn bè cùng tuổi nhưng với bé nhà bạn thì không. Bé thờ ơ như không khi thấy mẹ đi làm về, vẫn mải miết chơi một mình trong góc nhà, điều này khi lúc bé còn nhỏ bạn tưởng chừng như bé rất ngoan. Bạn hôn bé trong khi đó mắt bé đang nhìn lên..trần nhà. Hiếm khi bạn nhìn thấy bé nhìn vào mắt bạn.

Các bé khác khi muốn đòi hỏi một đồ gì đó mà không được thì sẽ khóc rất nhìêu nhưng bé của bạn thì … quay đi luôn, không cần nữa…

Bạn cứ cố gắng để chơi cùng bé mà không được, tươi cười hay cáu giận thì bé cũng không có phản ứng gì.

Không nói hoặc nói rất ít

Những bé tự kỷ thường không nói, nói rất ít hoặc nói thì người khác cũng không thể hiểu nổi là bé đang nói..ngôn ngữ gì. Đây là điều đầu tiên khiến bạn nhìn thấy vấn đề của bé.

Có những bé nói suốt ngày nhưng không phù hợp với hoàn cảnh, có bé thì chưa hề nói một lời nào từ khi bé sinh ra.

Nhiều gia đình, nhất là ông bà của bé thì nói rằng “ ngày xưa bố nó 4 tuổi mới nói, không có vấn đề gì đâu” . Thực sự điều tưởng như không có gì đó lại là vấn đề nghiêm trọng bởi ..bé bị mắc bệnh tự kỷ chứ không phải là chậm. Có thể bé sẽ nói nhưng rất khó nếu không can thiệp kịp thời cho bé.

Những hành vi kỳ lạ

Kỳ lạ đầu tiên thể hiện ở sở thích của bé, bé thích đặc biệt một thứ đồ chơi đến nỗi bạn không thể tách bé khỏi đồ vật này, bé có thể chơi đồ đó cả ngày mà không biết chán.

Đồ ăn uống của bé cũng kỳ lạ, thông thường bé ăn sẽ không nhai mà nuốt thẳng. Có bé ăn ngấu nghiến hành, tỏi sống vì cảm giác của bé bị rối loạn. Có bé chỉ ăn được cơm với muối vừng mà không thể ăn được thứ khác.

Biểu hiện kỳ lạ ở hành vi động tác, bé có thể sẽ quay cổ cả ngày, ngắm tay mình liên tục, hay đi nhón chân, cắn tay, đập đầu ăn vạ…

Bé có những thói quen mà bạn có cố gắng điều chỉnh cũng không được, bé quen nằm ngủ ở chiếc gối cũ và chỉ nằm ở chiếc gối đó mà thôi hoặc bạn phải vật lộn khổ sở mới tắm được cho bé.

* Vì sao mà con bạn mắc bệnh tự kỷ?

Có rất nhiều nguyên nhân để dẫn đến con bạn mắc chứng bệnh oái oăm này nhưng cho đến nay người ta chưa thể tìm ra một nguyên nhân cụ thể nào.

Nguyên nhân có thể do di truyền, do xung đột gen, gẫy nhiễm sắc thể X, môi trường..

Có người gọi đây là “bệnh nhà giầu” bởi họ nghĩ rằng trong thời buổi “kinh tế thị trường” con cái của những gia đình khá giả được chiều chuộng, được chăm lo một cách “quá đáng”. Suy nghĩ này thực ra cũng không phải là vô duyên cớ. Có những gia đình có tới 2,3 người giúp việc, bố mẹ đi làm từ lúc sáng khi bé chưa ngủ dậy và tối về thì bé đã ngủ rồi, vậy là bé ở nhà cả ngày với người giúp việc. Thật không may cho những bé khi ở nhà cả ngày với người giúp việc lớn tuổi, bé luôn được no ấm nhưng không được người nào nói chuyện, không được ai hát cho nghe, bé chỉ có một mình…

Từ 1 đến 3 tuổi là giai đoạn mà bé cần sự gắn bó đặc biệt với bố mẹ thì bé lại không được đáp ứng. Việc không được thoả mãn này sẽ làm bé nhút nhát và thiếu tự tin rất nhiều khi bé lớn vì khi nhỏ bé đã không có cảm giác an toàn.

Hoàn cảnh, môi trường bất lợi không phải là nhân tố gây nên bệnh tự kỷ nhưng sẽ là yếu tố thuận lợi để làm tình trạng của bé trầm trọng hơn.

Can thiệp cho trẻ tự kỷ cần phải có sự nỗ lực lớn của gia đình, bác sĩ, nhà tâm lý, nhà giáo dục đặc biệt, có khi có cả vật lý trị liệu.

Cha mẹ nên dành nhiều thời gian cho các bé hơn bởi chúng ta chỉ có giai đoạn phát triển nhất định và với bệnh tự kỷ thì thời gian chính là kẻ thù số 1.

T.Thuỷ
Việt Báo (Theo_24h)

Share Button

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>