Tác dụng phụ của thuốc điều trị HIV/AIDS

Các loại thuốc dùng trong điều trị HIV/AIDS đều có tác dụng phụ đối với người bệnh. Tác dụng phụ có thể nhẹ hoặc nghiêm trọng nhưng đều gây nguy hiểm cho người bệnh. Để điều trị kéo dài tuổi thọ cho người bệnh nhiễm HIV, cần theo dõi tác dụng phụ của thuốc để có những điều chỉnh thích hợp.

Các loại thuốc điều trị HIV/AIDS được phân loại thành 4 nhóm bao gồm:

– Thuốc NRTIs (thuốc ức chế men sao chép ngược gốc nucleoside) như  Ziagen, combivir, videx, emtriva,  epzicom, zerit, viread

– Thuốc NNRTIs:  (ức chế men sao chép ngược không phải gốc nucleoside)  như  edurant, sustiva, viramune.

– Chất ức chế protease (PIs): Agenerase, reyataz, prezista, Lexiva, kaletra, viracept, norvir,…

– Thuốc ức chế hỗn hợp (FI): Fuzeon

Mỗi loại thuốc điều trị HIV đều gây ra tác dụng phụ nhất định và chỉ phù hợp với một số đối tượng do đó không nên tự ý dùng thuốc  mà không có chỉ dẫn của bác sĩ.

tac dung phu thuoc dieu tri hiv

Thuốc điều trị HIV đều gây tác dụng phụ

Dưới đây là tác dụng phụ nghiêm trọng của thuốc điều trị HIV/AIDS

Nhiễm axit lactic:  Tình trạng này dẫn tới nồng độ axit lactic trong máu cao có thể gây tử vong. Các triệu chứng bao gồm:

– Buồn nôn kéo dài, nôn mửa và đau bụng.

– Mệt mỏi bất thường

– Khó thở và thở nhanh

– Gan to

– Bàn tay và chân lạnh và chuyển sang màu xanh

– Nhịp tim bất thường

– Giảm cân

Điều trị nhiễm axit lactic bao gồm:

– Thay đổi phác đồ điều trị nhưng cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ.

– Dịch truyền tĩnh mạch, bổ sung vitamin.

tac dung phụ cua thuoc hiv

Thuốc điều trị HIV có thể gây tăng đường huyết

Tăng đường huyết: Lượng đường trong máu cao hơn bình thường. Đây là triệu chứng của bệnh tiểu đường. Thuốc ức chế protease, thuốc tăng trưởng hormone, thuốc điều trị viêm gan C có thể làm tăng nguy cơ tác dụng phụ này. Các triệu chứng của đường huyết tăng bao gồm:

– Đi tiểu nhiều lần

– Khát nước liên tục và đói

– Giảm cân không giải thích được

Điều trị tăng đường huyết bao gồm:

– Giảm thuốc ức chế protease nhưng theo chỉ dẫn của bác sĩ.

– sử dụng thuốc hạ đường huyết.

– Tiêm insulin dưới da.

Tăng lipid máu: là tình trạng tăng mỡ trong múa. Những chất béo này bao gồm: cholesterol và triglycerides. Tình trạng này có thể dẫn tới bệnh tim và viêm tuỵ. Thuốc ức chế protease làm tăng tác dụng phụ này. Các triệu chứng của tăng mỡ máu không tồn tại. Các tốt nhất để phát hiện ra tình trạng này là xét nghiệm ít nhất một lần một năm.

Điều trị tăng lipid máu bao gồm dùng thuốc hạ cholesterol như statin hoặc fibrate.

Rối loạn tích trữ mỡ: Cơ thể sản xuất, sử dụng và tích trữ mỡ không bình thường. Tác dụng phụ này liên quan tới việc sử dụng một số loại thuốc NRTIs (thuốc ức chế men sao chép ngược gốc nucleoside) như  Ziagen, combivir, videx, emtriva,  epzicom, zerit, viread… và thuốc PIs (chất ức chế protease) như  agenerase, reyataz, lexiva, kaletra,… và bản thân virus HIV cũng gây ra tình trạng này. Các triệu chứng của rối loạn tích tụ lipid bao gồm:

– Tích tụ chất béo ở cổ, vai, bụng hoặc ngực.

– Mất mỡ ở mặt, cánh tay, chân hoặc mông.

Điều trị rối loạn tích trữ mỡ bao gồm:

– Thay đổi thuốc điều trị HIV theo chỉ dẫn của bác sĩ.

– Tập thể dục và thay đổi chế độ ăn uống.

– Glucophage (metformin) là thuốc giảm lượng đường trong máu và giảm mỡ bụng.

– Điều trị bằng hormone, tiêm chất béo hoặc cấy hormone.

tac dụng phụ thuốc điều trị HIV

Không tự ý dùng thuốc điều trị HIV mà không có chỉ định của bác sĩ

Nhiễm độc gan gây tổn thương gan. Đây là hậu quả khi sử dụng thuốc điều trị HIV bao gồm NNRTI, NRTs, và PI. Tổn thương gan bao gồm suy giảm tế bào gan, gan nhiễm mỡ. Các triệu chứng tổn thương gan bao gồm::

– Men gan trong máu tăng.

– Buôn nôn và nôn,

– Đau bụng

– Chán ăn hoặc tiêu chảy

– Mệt mỏi

– Vàng da và mắt

– Gan to

Điều trị tổn thương gan bao gồm việc ngăn chặn hoặc thay đổi thuốc điều trị HIV nhưng theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Phát ban da: có thể từ  nhẹ tới nặng bao gồm phát ban ít nhất 30% diện tích bề mặt da. Một số trường hợp đe doạ tính mạng. Tất cả các loại thuốc điều trị HIV bao gồm chất ức chế phản ứng tổng hợp có thể gây tác dụng phụ này. Triệu chứng phát ban nặng bao gồm:

– Xuất hiện mụn nước nhỏ.

– Phồng rộp miệng, mắt, bộ phận sinh dục

– Lột da gây lở loét đau đớn.

– sốt

– Đau đầu

Điều trị phát ban bao gồm:

– Thay đổi thuốc đang điều trị nhưng vẫn phải tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ.

– Sử dụng thuốc kháng histamin

– Truyền tình mạch dung dịch và thuốc tại bệnh viện.

Tất cả các loại thuốc sử dụng trong điều trị HIV/AIDS đều gây ra các tác dụng phụ. Do đó, để đạt hiệu quả, người bệnh cần tuân thủ theo phác đồ điều trị của bác sĩ và theo dõi các triệu chứng thường xuyên.

D.P

 

 

 

 

 

 

Tham khảo thêm :

Thuốc chữa bệnh gut bạn cần biết

Triệu chứng giai đoạn đầu của HIV

 

 

 

Share Button

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>